در يك تعريف ساده سهام كنترلي به سهمي گفته مي شود كه دارنده آن مي تواند از طريق آن به اعمال مديريت در يك شركت بپردازد. دارنده سهام كنترلي از دو طريق مي تواند در شركت اعمال نفوذ كند:

اول اينكه يك يا چند عضو هيات مديره را تعيين كند و ديگر اينكه با در اختيار گرفتن اكثريت اعضاي هيات مديره بتواند مديرعامل شركت را نيز منصوب كند.
ميزان سهام لازم براي اينكه در يك شركت بتوان كنترل يك يا چند عضو هيات مديره را به دست گرفت، بستگي به تركيب سهامداران آن شركت و تعداد اعضاي هيات مديره شركت دارد. در حال حاضر تعداد اعضاي هيات مديره در اكثريت شركت ها 5 عضو است. اگر فرض كنيم تركيب سهامداران به نحوي باشد كه سهم خردي وجود نداشته باشد، در آن صورت ميزان سهام لازم براي كسب يك عضو هيات مديره 7/16 درصد است؛ اما اگر تعداد اعضاي هيات مديره به 7 عضو افزايش يابد، در آن صورت با ميزان كمتري (6/12 درصد) هم مي توان يك عضو هيات مديره داشت. از سوي ديگر معمولادر هيات مديره ها مي توان با مذاكره راي ساير اعضا را به نفع خود گرفت. در هر صورت با بيش از 50 درصد مالكيت مي توان بلوك مديريتي را در يك شركت تصاحب كرد و مديريت شركت نيز به دارنده اين بلوك خواهد رسيد.

یکی از سوالاتی که معمولا در این مورد مطرح می­شود این است که؛ چرا ارزش سهام كنترلي از قيمت سهام خرد بالاتر است؟ 
دارندگان سهام كنترلي درخصوص دارايي­ها و تصميم گيري هاي شركت دخالت مستقيم دارند. شخص حقيقي يا حقوقي كه سهام كنترلي دارد مي تواند در هيات مديره تصميم گيري كند و به عبارتي در راهبري شركت دخالت مي كند. سهام كنترلي به دارنده بلوك اين امكان را مي دهد كه از آخرين اخبار شركت سريع تر و دقيق تر اطلاع كسب كند. اين اطلاعات به طور قطع در تصميم گيري در بازار سهام اثرگذار خواهد بود، كه البته در چارچوب دستورالعمل دارندگان اطلاعات نهاني كنترل مي شود. بنابراین علت باارزش تر بودن سهام مدیریتی یا بلوک مدیریتی مشخص می­شود.

البته باید در نظر داشت که يك بلوك در شرايطي مي تواند ارزشمند باشد كه بتواند كرسي هيات مديره را به خريدار بدهد؛ اما در حالتي كه بلوك كمتر از حدي باشد كه يك كرسي را بدهد قيمت آن مي تواند معادل قيمت سهام عادي باشد. از سوي ديگر، در بعضي موارد برخي سهام براي افرادي كه درصدي از سهام شركت را دارند ولي در مجمع انتخاب هيات مديره نياز به راي بيشتري دارند، ارزش فوق العاده اي پيدا مي­كند كه به آن بلوك كوچك، در اصطلاح سهام طلايي اطلاق مي شود.
در عین حال بايد توجه داشت چون بلوك هاي مديريتي سهام، معمولاارزش ريالي بالايي دارند براي اينكه خريداران بتوانند از عهده خريد بلوك برآيند، سياست­هاي تشويقي از طريق روش پرداخت نقد و اقساط پيش­بيني مي شود. براين اساس وقتي بلوك به صورت اقساط فروخته مي­شود بحث ارزش زماني پول مطرح شده و قيمت را بالاتر مي برد. در هر صورت ارزش يك بلوك سهام كنترلي، بسته به اينكه براي چه گروهي مي تواند جذاب باشد و نيز با توجه به دارايي ها و وضعيت شركت مي تواند متفاوت باشد.

1395/8/17
تاوتالار

گزارش روز

در حالی که بازار سرمایه تخصصی ترین بازار سرمایه گذاری در کشور است اما همیشه گرفتار این رفتار پوپولیستی بوده است که مدیران آن می خواهند در هر شرایطی شاخص کل را سبز نشان دهند تا بگویند "همه چی آرومه..."

عضویت در خبرنامه